Logo concertzaal
Lees het interview met Anna Vinnitskaya. Foto: Marco Borggreve

Anna Vinnitskaya: "Ik geef me altijd voor de volle honderd procent"

Hannes Minnaar zoekt spontaniteit

Geschreven door Redactie in Pianoconcerten, Artiesten, Hannes Minnaar, Interviews op 1 februari 2020

Pianist Hannes Minnaar is een bekend gezicht in de Edesche Concertzaal. Komend seizoen keert hij terug met muziek van Beethoven, Schumann, Janácek en Ravel. Zijn hoop: “Spontaniteit in het concert. Dat het op dát moment gebeurt.”

Hannes Minnaar. Foto: Simon Van Boxtel

Door Jordi Kooiman

Foto: Simon Van Boxtel

In seizoen 2016/2017 was Hannes Minnaar artist in residence van de Edesche Concertzaal. Hij gaf als solist en kamermusicus drie concerten. Ook daarna was hij weer te gast in Ede en hij ziet ernaar uit om in seizoen 2019/2020 terug te keren. “Als je vaker komt, bouw je toch een band op met het publiek. En de ontvangst is altijd heel hartelijk.”

Ook naar de Bösendorfer Imperial kijkt Hannes uit. “Het instrument is de afgelopen jaren mooier geworden. In eerste instantie was ik er niet zo weg van en zag ik het vooral als een showvleugel, maar er is met liefde en aandacht aan gewerkt. Er zit nu meer gelaagdheid en kleur in de klank. En de technicus zorgt er altijd voor dat die er op z'n best bij staat.”

Vleugels

Het is iets waar de meeste musici niet mee te maken hebben, maar pianisten wel: je speelt altijd op een ander instrument. Dat is niet altijd makkelijk. “Het instrument moet wel aan een bepaalde basiskwaliteit voldoen en soms moet je daar een beetje voor vechten, bijvoorbeeld als een organisatie een veel te kleine vleugel wil huren”, vertelt Hannes.

“Iedere vleugel is anders en heeft zijn eigen karakter. Ik pas me aan de vleugel aan. Mijn interpretatie heb ik van tevoren nooit tot in de puntjes vastgelegd, omdat je anders kans loopt tegen het karakter van de vleugel in te spelen. Bij elke vleugel komen andere aspecten bovendrijven en is de balans anders.”

Het lijkt misschien een noodzakelijk kwaad, maar Hannes merkt dat het zijn spel verrijkt. “Het helpt je om andere lagen in de muziek te ontdekken. Doordat je altijd op een ander instrument speelt, worden je optredens nooit routineus. Je krijgt een bepaalde spontaniteit in het concert en dat is het mooiste. Dat het op dát moment gebeurt.”

Welk instrument hij thuis heeft staan? “Een Yamaha-vleugel. Een uitstekend instrument, echt een werkpaard”, zegt hij, waarna hij lachend toevoegt: “Je hoeft thuis niet de allermooiste vleugel te hebben, dan valt het in de concertzaal alleen maar tegen. Maar mijn Yamaha is een mooie vleugel hoor.”

Ravels details

Hannes houdt van brede en afwisselende programma's, met meerdere stijlperiodes en genres. In de Edesche Concertzaal combineert hij een pianosonate van Beethoven met de 4 Nachtstücke van Schumann, Gaspard de la nuit van Ravel en Op een overwoekerd pad van Janácek. “Ravel is zeer virtuoos en vraagt heel veel van mijn technische vermogen. Janácek is juist veel intiemer, alsof ik achter de piano zit te mijmeren. Dat is een interessant contrast.”

Hannes gaat in zijn interpretaties altijd uit van de richtlijnen in de partituur. “Soms is dat al bijna genoeg. De partituur van Gaspard de la nuit is bijvoorbeeld heel gedetailleerd. Er kan geen noot meer bij en er staat heel specifiek aangegeven hoe je het moet spelen. Daar heb je eigenlijk genoeg aan. Dat vond Ravel zelf ook. Maar dat geldt lang niet voor alle muziek. Bij andere stukken is het meer oningevuld en moet je er zelf achter komen waar de componist naartoe wil.”

Beladen Janácek

Op een overwoekerd pad van Janácek, een reeks van tien korte stukken met eigen titels, is ongetwijfeld het minst bekende werk op het programma. “Het is muziek die voor Janácek heel veel betekende”, zegt Hannes. “Hij componeerde het in de tijd dat zijn dochter ziek was en aan haar ziekte overleed. Het is dus heel beladen, maar Janácek was gesloten over wat de stukken precies betekenen.”

“Toen ik aan dit stuk begon, dacht ik: het kan heel veel kanten op”, vervolgt Hannes. “Ik voelde niet aan wat de juiste richting was. Hoe snel of langzaam moet het? Hoe melodieus? Waar ligt het zwaartepunt?”

Janáceks muziek is sterk beïnvloed door de Tsjechische volksmuziek en de Tsjechische taal. “Het duurde even voordat ik daar gevoel voor had”, zegt Hannes. Om een beter begrip te krijgen, speelde hij met de titels van de delen, zoals 'De madonna van Frydek', 'Ze kwekten als zwaluwen' en 'Woorden schieten tekort'. “Op een gegeven moment kreeg ik het gevoel: volgens mij is dit wat de componist bedoelde.”

“Met die titel 'Woorden schieten tekort' heeft Janácek trouwens geworsteld. Hij had twee eerdere titels doorgestreept voordat hij hiermee kwam. Grappig eigenlijk, want met muziek is het eigenlijk altijd zo: woorden schieten tekort.”

Oren

Een musicus graaft diep in de werken die hij uitvoert en vindt details en betekenissen die een doorsnee toeschouwer misschien wel helemaal niet hoort. Vindt Hannes dat erg? “Sommige muziek is zo rijk dat je het niet in één keer kunt bevatten. Maar dat hoeft ook niet. Er blijft altijd genoeg over”, zegt hij. “Neem een symfonie. Je kunt nooit in één keer alle lijntjes volgen, maar je kunt wel meegenomen worden door het verhaal erachter.”

“Iedereen zit met andere oren in de zaal. Soms valt iedereen wat anders op, soms wordt iedereen door hetzelfde stukje geraakt. Als ik zelf naar een concert ga, hoef ik niet ieder maatje mee te krijgen. Als ik een paar momenten van ontroering meemaak, ben ik gelukkig.”

Reacties

Blijf op de hoogte!


Ontvang de nieuwsbrief


Contact

Edesche Concertzaal
Amsterdamseweg 9
6711 BE Ede
0318 - 200 214
info@edescheconcertzaal.nl

Logo Edesche Concertzaal wit