Logo concertzaal
Anastasia_Kobekina_(Julia_Altukhova)_Geschreven Pers (1)

Anastasia Kobekina: "Ik houd van die salonachtige atmosfeer uit de negentiende eeuw, toen vrienden weer andere vrienden meebrachten en 's avonds samen in een kleine ruimte van muziek genoten. De Edesche Concertzaal biedt die atmosfeer. Je kunt er muziek delen en mensen ontmoeten.”


Hayo Boerema: "De mogelijkheden van het orgel zijn eindeloos"

Geschreven door Redactie in Artiesten, Interviews, Edesche Orgelrecitals, Hayo Boerema, Eric Vloeimans op 19 april 2019

Als kind voelde Hayo Boerema zich al aangetrokken tot het orgel. "Het had iets spannends, dat geluid dat van achteruit de kerk kwam", vertelt hij. "Je zag niets, maar hoorde des te meer. De meeste indruk maakte het wanneer het orgel helemaal los ging. Het geweld dat er dan uit kwam was imponerend, bijna angstaanjagend."

Hayo Boerema

Door Jan-Willem van Ree

Hoewel het orgel geen geheimen meer kent voor Hayo Boerema, is de fascinatie voor het instrument gebleven. "Het orgel heeft iets grenzeloos", vertelt hij enthousiast. "Je kunt er enorm laag op spelen, maar ook heel hoog, heel hard of juist heel zacht. Het is alsof er geen beperking op zit. Bij een piccolo is dat wel anders. Dat je zo'n enorm instrument als het orgel in je eentje kunt bedienen geeft mij nog altijd een kick."

Eeuwig bevlogen

Anders dan je misschien zou verwachten begon de liefde voor het orgel niet in de kerk, maar bij een schoolvriendje thuis. "Daar stond een harmonium. Als ik uit school bij hem speelde, zat ik er altijd op te pielen. Omdat zijn ouders verder niets met het harmonium deden, kreeg ik het van hen en stond het op een gegeven moment bij ons in huis. Dat was het begin van een voortdurende bevlogenheid, die niet meer is opgehouden." Bij een bevlieging horen ook idolen. "Andere kinderen spaarden geld om de nieuwste pop-singletjes te kopen, maar ik kocht van mijn spaargeld de Bach-opnames van de legendarische organiste Marie-Claire Alain. Ik was er zo weg van dat ik zelfs een poster van haar op mijn kamer had hangen."

De eerste stap op het carrièrepad

Toen zijn ouders merkten dat het voor Hayo menens was, stuurden ze hem naar orgelles. In het Groningse dorpje Oldekerk, waar hij opgroeide, was dat uitstekend geregeld. "De lokale muziekschool en de basisschool werkten intensief samen. Omdat we op school noten leerden lezen - waar gebeurt dat nog! - hoefde ik op de muziekschool geen Algemene Muzikale Vorming te volgen en kon ik gelijk met spelen beginnen." De orgelklas van de muziekschool had ook goede contacten met de lokale kerken. "Ik mocht vrij snel diensten begeleiden. Dan heb je al gauw de eerste stap op je carrièrepad gezet."

De directeur op bezoek

Na de ene stap volgde de andere en voor Hayo bleek het conservatorium de meest logische keuze. "Ergens heb ik altijd geweten dat ik dit wilde doen", vertelt hij. Zijn ouders hebben hem altijd in die keuze gesteund, al waren ze ook een beetje huiverig. "Mijn vader vond het jammer van mijn vwo-diploma. 'Daar kun je het zout in de pap toch niet mee verdienen', zei hij. Achteraf hoorde ik dat de directeur van de muziekschool zelfs is komen praten om hem ervan te overtuigen dat het conservatorium voor mij de beste studie zou zijn." 

Koninklijk Conservatorium

Met zijn keuze voor het Koninklijk Conservatorium in Den Haag zette Hayo gelijk hoog in. "Het was een grote stap. Sowieso persoonlijk. Tot die tijd had ik altijd in Groningen gewoond en kwam nu als groentje in de grote stad terecht. Alleen al het fenomeen 'Turkse bakker' was volkomen nieuw voor mij", lacht hij. Al snel vond Hayo zijn draai en genoot met volle teugen van wat het conservatorium en de stad hem te bieden hadden. "Het grote voordeel was dat als je iets wilde, de school ervoor zorgde dat je dat ook kon doen. Naast orgel en kerkmuziek studeerde ik piano, improvisatie en zang. Ik wilde goed beslagen ten ijs komen. Dat ik dit allemaal tegelijk kon doen, zie ik nog altijd als een enorme luxe." 

Zegen

Nog tijdens zijn studie kreeg Hayo een baan als kerkmusicus in Leidschendam. "Het is zo belangrijk om als student ervaring op te doen. Zo rolde ik erin en kon ik mijn twee grote ambities combineren: op hoog niveau met kerkmuziek bezig zijn en daarnaast concerten geven." Na vijf jaar Leidschendam volgden Rotterdam-Zuid en Winterswijk. Maar ondertussen had Hayo al zijn oog laten vallen op één van de meest belangrijkste orgelbanen van Nederland; die van organist van de Rotterdamse Laurenskerk. "Ik had het grote geluk dat mijn orgeldocent Johann Lemckert tevens organist van de Laurenskerk was." Hoewel Lemckert het leuk vond dat een van zijn studenten hem mogelijk zou opvolgen, moest Hayo aansluiten in de rij van sollicitanten. "Het was kijken hoe het uitpakte. Ik ervaar het als een zegen dat ik deze droombaan kreeg!" 

Rotterdamse Laurenskerk

Ondertussen maakte de loopbaan van Hayo een enorme ontwikkeling door. Hij won belangrijke prijzen op improvisatieconcoursen in Wenen en Neurenberg, het Internationaal Orgelconcours Nijmegen en het Internationaal Orgelconcours Kotka. "Het mooie van mijn baan in de Laurenskerk is dat al mijn professies er samenkomen. Op zondag speel ik er drie kerkdiensten. Samen met Wiecher Mandemaker van de Laurenscantorij ben ik verantwoordelijk voor de kerkmuziek. Omdat er veel ruimte is voor eigen inbreng, kunnen we de meest uiteenlopende dingen doen: cantatediensten, concerten, evensongs." 

Een Groningse Rotterdammer

Van zijn omzwervingen als organist keert Hayo altijd graag weer terug naar zijn Rotterdamse uitvalsbasis. "Ik voel me er thuis. Tijdens mijn studie woonde ik hier al." Als nuchtere Groninger houdt Hayo van de no-nonsense mentaliteit. "Rotterdammers hebben geen kapsones. In de stad heerst een open en werkzame sfeer, al zijn er natuurlijk ook wat rauwe randjes." Wat Hayo het mooiste plekje in Rotterdam vindt? "Natuurlijk de Laurenskerk", zegt hij beslist. "Maar in Rotterdam stroomt ook de Maas en in de Maas ligt het Noordereiland waar ik woon. Ik noem het wel eens het Île de la Cité van Rotterdam. Ondanks dat je midden in de stad zit, is het een oase van rust. Je bent vlakbij het water en steek je de Willemsbrug over, dan ben je zo op de Blaak. Wat dat betreft voel ik me al een echte Rotterdammer!  

Eric Vloeimans

Naast zijn werk als kerkmusicus heeft Hayo een druk leven als concertorganist. Daarin neemt het Marcussen-orgel van de Laurenskerk een prominente plek in. Maar Hayo is ook vaak buiten Rotterdam te vinden en werkt even graag samen met musici uit de klassieke-muziekwereld als de jazzscene. Een van die succesvolle samenwerkingen is die met jazztrompettist Eric Vloeimans. "Eric snapt heel goed hoe hij de klank van zijn trompet moet mengen met die van het orgel." Als doorgewinterde improvisatoren voelen ze elkaar feilloos aan. "Waar we altijd op azen zijn die momenten, waarop een van ons geïnspireerd raakt en we afwijken van de vooraf gemaakte afspraken. Dat geeft een sfeer waarin alles wat er gebeurt spannend is!" 

Nieuw publiek

Dat het orgel als concertinstrument in zwaar weer zou verkeren, relativeert Hayo. "Ik merk juist dat het orgel momenteel een soort emancipatie doormaakt. Door de ontkerkelijking neemt de aandacht voor het 'kerkorgel' weliswaar af, maar de secularisatie biedt ook een kans. In Rotterdam zie je dat al gebeuren. Hier neemt het publiek na jaren weer toe." Juist originele samenwerkingsverbanden met andere musici dragen ertoe bij dat er nieuw publiek naar het orgel komt luisteren. "Natuurlijk moet je het orgel gebruiken voor de muziek die er de afgelopen eeuwen voor is geschreven. Maar daarnaast zijn er interessante cross-overs mogelijk, waarbij je het orgel in een andere context laat horen. Ik zie dat mensen enthousiast raken als ze ervaren wat je nog meer met het orgel kunt doen, zonder het karakter van het instrument geweld aan te doen. Wat dat betreft zie ik de toekomst niet somber in. De mogelijkheden van het orgel zijn eindeloos." 


Reacties

Blijf op de hoogte!


Ontvang de nieuwsbrief


Contact

Edesche Concertzaal
Amsterdamseweg 9
6711 BE Ede
0318 - 200 214
info@edescheconcertzaal.nl

Logo Edesche Concertzaal wit